Có những phong tục Tết bị... lãng quên

[tuanhien-button]

Hệ thống quảng cáo SangNhuong.com

Người Việt có rất nhiều phong tục trong ba ngày Tết cổ truyền. Ngày nay, một số phong tục không còn được lưu giữ trọn vẹn.

Tục dựng mía tía
Ít ai biết đến tục dựng mía tía trong ngày Tết vì ngày nay phong tục này không còn phổ biến nữa.

Mua mía tía về dựng hai bên bàn thờ dịp Tết

Theo phong tục xưa, cây mía tía sẽ được dựng ở hai bên bàn thờ tổ tiên sau khi đã dọn dẹp bụi bẩn của một năm.

Cây mía tía tượng trưng cho cái thang vì có từng đốt giống như từng bậc thang. “Cây thang mía” này giúp vong ông bà, tổ tiên lên trần gian ăn Tết cùng với con cháu.

Dựng nêu
Người thành phố không còn giữ phong tục dựng cây nêu trong ngày Tết do điều kiện không gian sống. Có chăng là tại các lễ hội mừng năm mới của thành phố. Tại nhiều làng quê cùng ĐBSCL, phong tục này cũng không còn thấy trong ngày Tết.

Chuẩn bị cây nêu ngày Tết

Cây nêu là cây tre cao khoảng 5 - 6m. Người ta sẽ treo vải, một cái khánh bằng đất nung, cá chép giấy và một cái vành có buộc lá. Tùy nơi còn thấy treo bùa trừ tà, nhánh cây xương rồng, bầu rượu kết bằng rơm…

Nhiều người lớn tuổi kể cây nêu có sự tích rằng, thời xa xưa, con người sống ở trần gian thường bị quỷ dữ làm hại. Theo lời dặn của Đức Phật, người trồng cây nêu trước nhà. Đức Phật ra lệnh cho quỷ dữ, nơi nào có bóng cây nêu thì nơi đó là đất của Phật, quỷ dữ không được lui tới. Trồng cây nêu ngày Tết là để trừ ma quỷ, tránh điều không may mắn, tạo an lành.

Ngoài ra, có người còn cho rằng, những vật treo trên cây nêu còn có tác dụng dự báo thời tiết. Được treo trên cao, vải và cá giấy nhẹ sẽ bay theo chiều gió. Nhờ vậy mà người ta có thể nhìn được hướng gió để dự báo mưa nắng trong ba ngày Tết, đoán thời tiết trong năm.

Cây nêu được dựng vào ngày 23 tháng chạp và hạ vào ngày 7 tháng Giêng. Đi kèm với phong tục cây nêu ngày Tết, dân gian còn có điều kiêng cử, từ ngày dựng nêu đến triệt hạ (tức hạ nêu), chuyện nợ nần, vay mượn không được đòi, mà phải đợi ngày hạ nêu.

Đốt pháo
Hoạt động đốt pháo đã bị cấm từ lâu vì dễ gây ra cháy nổ trong ngày Tết, gây mất an toàn xã hội. Hơn nữa, nhiều loại pháo lậu bán tràn lan thường không an toàn.

Ngày nay, người ta thường bắn pháo hoa thay cho đốt pháo

Ngày nay, tại các thành phố lớn như TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng… sẽ bắn pháo hoa vào lúc 0 giờ để đón năm mới giống như tục đón năm mới của các nước phương Tây.

Tục mua muối
Nhiều gia đình vẫn còn giữ phong tục này đến bây giờ. Nhưng người ta thường nhầm tưởng nó như một thói quen, một nhu cầu tiêu dùng trong dịp Tết.

"Đầu năm mua muối, cuối năm mua vôi" là phong tục của người Việt xưa

Thực ra, mua muối đầu năm là một phong tục có từ rất lâu, để cầu mọi điều may mắn trong năm mới.

Sêu Tết
Trong những ngày giáp Tết, con rể mang quà Tết đến biếu cha mẹ vợ. Ngày nay, tục lệ này vẫn còn, nhưng ít ai biết tên của tục lệ là Sêu Tết mà xem nó như một thói quen, việc làm để tỏ lòng thành kính của chàng rễ với cha mẹ vợ.

Gánh nước
Sau thời khắc giao thừa hoặc sáng ngày mùng một Tết, người ta thường ra sông, ao giếng gánh nước về đổ đầy lu, chum vại đựng nước trong nhà để cầu sang năm mới "tiền vô như nước".

Hát sắc bùa
Trẻ con trong làng sẽ tụ tập từng nhóm đến từng gia đình trong làng, vừa hát vừa gõ trống. Chủ nhà sẽ ra phát lì xì mừng tuổi cho chúng. Điều này sẽ đem lại may mắn cho chủ nhà và trẻ con